شرح گارگاه مبانی غلبه بر اضطراب دانش آموزان در دبیرستان تختی در منطقه یبارک شهریار
بنام خدا
اولین جلسه کارگاه با عنوان گارگاه مبانی غلبه بر اضطراب دانش آموزان در دبیرستان تختی در منطقه یبارک شهریار برگزار شد. از یک هفته قبل این کارگاه در برد مشاوره و همینطور در کلاس اول اعلام شد و 15نفر از دانش آموزان بعد از مصاحبه انتخاب شدند.
متاسفانه با توجه به اینکه این اولین تجربه من در ارایه کارگاه می باشد زمان اولین جلسه دیر شد و تا الان تنها سه جلسه برگزار شده است.
جلسه اول
هدف: تعریف اضطراب و نشانه های آن و تفاوت آن با ترس.
محتوا:
اضطراب:یک حالت خلقی است که مشخصه آن هیجان منفی شدید و تنش های جسمانی است که در آن فرد با نگرانی ، خطر یا حادثه ای ناگوار را پیش بینی میکند.
اضطراب چه موقع مفید است چه موقع غیر مفید؟
اضطراب اندک و به هنجار:از یک جهت اضطراب ، نوعی هیجان کاملا سازگارانه است که افراد را هم از نظر بدنی و هم از نظر روان شناختی برای کنار آمدن با افراد ، هدف ها یا رویدادهایی که امنیت یا سلامتی افراد را به مخاطره می اندازد آماده میکند.
اضطراب بیش از حد یا نابهنجار:مثلا فردی که قرار است در جلوی افرادی سخنرانی کند اضطراب اندک، او را جهت این سخنرانی آماده میکند اما زمانیکه این اضطراب بیش از حد باشد فرد مشغولیت ذهنی دارد که آیا میتواند از پس این سخنرانی برآید یا خیر. به احتمال خیلی زیاد آنرا خراب میکند.
اضطراب بیش از هر چیز: واکنش به خطر یا تهدید ادراک شده است. این واکنش پاسخ جنگ و گریز نامیده می شود. هدف محافظت از فرد در برابر آسیب احتمالی یا از طریق مواجه شدن با منبع خطر( جنگ ) یا دور شدن از موقعیت ( گریز ) صورت می گیرد.
به موقعیتی که اخیرا شما را مضطرب کرده است فکر کنید. مثلا امتحانی که برای شرکت در آن هیچ وقتی برای آماده شدن نداشته اید یا می خواستید در کلاس، کنفرانس بدهید یا قصد داشتید به دختری پیشنهاد دوستی یا ازدواج بدهید؟
در این موقعیت ها چه چیز وجود داشته که شما را مضطرب کرده؟
چه نشانه های جسمانی در شما بروز کرده؟ در آن لحظه به چه فکر می کردید؟
چه کارکردید؟
بررسی نشانه ها ی اضطراب:
چون اضطراب یک مفهوم و سازه ذهنی است معمولا آن را از طریق نشانه هایش شناسایی و تحلیل میکنند.
الف ) حیطه جسمانی:1. افزایش ضربان قلب 2. خستگی 3. تعریق صورت و کف دست 4. انقباض ماهیچه ها 5. سرخ شدن چهره 6. لرزش دست 7. هایپرترنی(گرم شدن بیش از حد) 8. هایپوترنی(سرد شدن بیش از حد) 9. حالت تهوع
ب) حیطه عاطفی: 1. دلشوره 2. ترس 3. کم شدن تحمل 4. پرخاشگری 5. گوش به زنگی
ج) حیطه شناختی: 1. اختلال در حافظه 2. کاهش تمرکز 3. کاهش هوشیاری 4. پیش بینی های ترسناک
د) حیطه های رفتاری:1. اجتناب 2. فرار از موقعیت 3. درماندگی 4. منزوی شدن 5. زود رنجی 6. مشکلات خواب
تفاوت ترس و اضطراب:
ترس:یک واکنش وحشت زدگی آنی نسبت به خطر یا پیشامد های تهدیدکننده ی زندگی به شمار می رود و یک واکنش هیجانی در زمان حال نسبت به خطر کنونی است که با گرایش زیاد به فرار و فعالیت ناگهانی و شدید، دستگاه اعصاب سمپاتیک مشخص می شود.(پیام اصلی چنین حالتی ، اعلام خطر است)
مثال » اگر همین لحظه کاری نکنم دیگر به هیچ وجه ممکن نیست موفق شوم.
اضطراب: یک حالت خلقی معطوف به آینده است و با احساس نگرانی و عدم کنترل بر حوادث آتی که تهدید آمیزند همراه است.
تکنیک
1 . بررسی ذهنی و بدنی:اینکه اعضای شرکت کننده احساسات خود را از لحاظ ذهنی و بدنی ابراز کنند و اعضا احساسات خود را بپذیرند و آنها را بیان کنند.
2 . تصویر سازی: اعضا تجربیات خود را که قبلا در موقعیت اضطرابی قرار داشتند تصویر سازی کنند و به تفکیک، نشانه های بدنی ـ عاطفی ـ شناختی ـ و رفتاری را بیان کنند.
3 . معرفی اعضا توسط یکدیگر( آشنایی دو به دو ):برای اینکه میزان استرس افراد از حضور در کارگاه افزایش یابد این فن به کار می رود.
تکلیف:یک موقعیت اضطراب که قبلا تجربه شده را یادداشت کرده وبه تفکیک نشانگان و فرایند افکار، احساسات، رفتار و فیزیولوژی نوشته شود.